1857-ലെ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യസമരം

ഇന്ത്യൻ ദേശീയതയുടെ ജനനം: 1857 മുതൽ 1885 വരെ

1857-ലെ വിപ്ലവം ഇന്ത്യൻ ദേശീയതയുടെ ചരിത്രത്തിലെ നിർണായക വഴിത്തിരിവായിരുന്നു. മേയ് 10-ന് മീററ്റിൽ ആരംഭിച്ച ഈ കലാപം പിന്നീട് ഉത്തരേന്ത്യയിലെ വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചു. ശിപായിമാരുടെ പ്രതിഷേധമായി ആരംഭിച്ചെങ്കിലും ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിനെതിരായ വലിയ പ്രതിരോധമായി ഇത് മാറി. അന്നത്തെ വൈസ്രോയി ലോർഡ് കാനിങ് ആയിരുന്നു.

1858-ൽ ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാർ കലാപം അടിച്ചമർത്തിയതിനു പിന്നാലെ Government of India Act പാസാക്കി. ഇതോടെ ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയുടെ ഭരണം അവസാനിക്കുകയും ഇന്ത്യയുടെ ഭരണാധികാരം ബ്രിട്ടീഷ് കിരീടത്തിന് കീഴിലാകുകയും ചെയ്തു.

1862-ൽ കൊൽക്കത്ത, ബോംബെ, മദ്രാസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഹൈക്കോടതികൾ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു. 1866-ൽ ദാദാഭായ് നവ്റോജി ലണ്ടനിൽ East India Association സ്ഥാപിച്ചു. ഇന്ത്യയുടെ രാഷ്ട്രീയവും സാമ്പത്തികവുമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ബ്രിട്ടീഷ് ജനതയ്ക്കും പാർലമെന്റിനും മുന്നിലെത്തിക്കുന്നതിൽ സംഘടന പ്രധാന പങ്കുവഹിച്ചു.

1873-ൽ ജ്യോതിറാവു ഫുലേ പൂനെയിൽ സത്യശോധക് സമാജ് സ്ഥാപിച്ചു. സാമൂഹിക അസമത്വങ്ങൾക്കെതിരായ പോരാട്ടത്തിനും പിന്നാക്ക വിഭാഗങ്ങളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കുമായി സംഘടന പ്രവർത്തിച്ചു.

1876-ൽ സുരേന്ദ്രനാഥ ബാനർജിയും ആനന്ദമോഹൻ ബോസും ചേർന്ന് Indian Association രൂപീകരിച്ചു. ഇത് പിന്നീട് ഇന്ത്യൻ ദേശീയ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ വളർച്ചയ്ക്ക് ശക്തമായ അടിത്തറയായി.

1878-ലെ Vernacular Press Act ഇന്ത്യൻ ഭാഷാ പത്രങ്ങളുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെ നിയന്ത്രിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടിരുന്നു. ഇതിനെതിരെ ശക്തമായ പ്രതിഷേധമുയർന്നു.

1883–84 കാലത്തെ Ilbert Bill വിവാദം ഇന്ത്യൻ ദേശീയബോധത്തെ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തി. ഇന്ത്യൻ ജഡ്ജിമാർക്ക് യൂറോപ്യൻ ബ്രിട്ടീഷുകാരെ വിചാരണ ചെയ്യാനുള്ള അധികാരം നൽകുന്നതിനെതിരായ യൂറോപ്യൻ പ്രതിഷേധം ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിലെ വംശീയ വിവേചനം തുറന്നുകാട്ടി.

ഇത്തരം രാഷ്ട്രീയ, സാമൂഹിക, ബൗദ്ധിക മാറ്റങ്ങളാണ് 1885-ലെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ രൂപീകരണത്തിലേക്ക് നയിച്ചത്.